Hangi sıklıkta jinekolog kontrolü gereklidir

Bebek sahibi olmak için bir kadın için en uygun olduğu yaş aralığı 18-25 yaşlar arasıdır. Bu dönemin başlangıcında kadının kendi vücudu gelişimini tamamlamıştır ve bir bebek gelişimi için uygun hale gelmiştir.
Yaşınız ya da pozisyonunuz ne olursa olsun gebe kalmak istediğinizde ya da gebe olduğunuzu düşündüğünüzde mutlaka uzman bir hekime müracaat etmelisiniz.

30 yaşından sonra gebe kalma (infertilite) problemleri artarken, 35 yaş sonrasında bu problemlere anne ve bebek yönünden gebeliğin getirdiği sorunlar da eklenir. 37 yaş sonrasındaki hamilelikler yüksek riskli gebelik grubunda yer almaktadır.

Gebelik Testleri
Gebe olduğunuzu ne kadar erken öğrenilirse, gebelik ile ilgili izlemler o kadar erken başlanabilir. Bu nedenle adet gecikmesi olan her kadın zaman geçirmeden gebelik testi yaptırmalıdır.

Gebeliğin oluşması ile birlikte gebelik materyalinden bazı hormonlar salgılanmaya başlar. Bu gebeliğe özgü hormonlar kadının adet siklusunu kesintiye uğratır ve kadın gebelik süresince adet görmez.

Kanda ve idrarda bu hormonların (HCG hormonu) tayini ile gebelik teşhisi konulabilir. Kanda bakılan hormon testi, henüz bir adet gecikmesi olmadan önce bile gebeliği gösterebilir. İdrarda ise sıklıkla 3-4 günlük bir gecikmeden sonra gebelik saptanabilir.

Piyasada “prediktör” adı altında satılan ve kişinin kendi kendine uyguladığı testlerin güvenirliliği laboratuardakilere oranla biraz daha düşüktür. Bu nedenle adet gecikmesi olan ve kendi kendine prediktör ile evde yaptığı gebelik testleri negatif çıkan kadınlar da hekimlerini bilgilendirmeli ve onun önerilerine uymalıdırlar.

Genel bir prensip olarak; her adet gecikmesi durumunda önce gebeliğin olup olmadığı ortaya konulmalı ve ondan sonra duruma göre davranılmalıdır. Hamilelik durumu yoksa da o zaman başka olasılıklar üzerinde durulmalıdır.

Gebelik testleri ile ilgili bilgiler için tıklayınız >>>

Ne sıklıkta jinekolog kontrolü gereklidir ?
İdeal olanı, gebe kalmayı düşünen bir kişinin “gebe kalmadan önce” bir uzman hekime muayene olması ve bir takım testleri yaptırmasıdır. Bu şekilde en uygun durumda gebeliğe başlanmış olacak ve gebelikteki bir takım soru işaretleri giderilecektir.

Gebelik izlemleri ise gebeliğin riskine göre değişmekle birlikte, normal ve risksiz bir gebelikteki alışılagelmiş uygulamalarda;

İlk muayeneye gebe olduğunuzu öğrenir hemen başlanır, sonra
32. haftaya kadar ayda bir
32-36 haftalar arası 15 günde bir
36. haftadan doğuma kadar da doktorunuzun uygun göreceği sıklıkta (genellikle haftada bir) devam edilir.

Gebelik izlemlerinde bazı tarama testleri de yapılır, bebeğin gelişimi kontrol edilir ve standartlara uygun olup olmadığı saptanır, bebekte ya da gebelikte olası bir anormallik saptanır ise buna yönelik tedaviler uygulanır.

Bebeğiniz ve kendi sağlığınız için gebelik süresince hekiminizi düzenli olarak ziyaret etmeyi ihmal etmeyiniz.

Gebeliğin kesin bulguları nelerdir

GEBELİĞE GİRİŞ ve TEMEL BİLGİLER

Gebeliğe Giriş
Bu bölümde gebeliğe giriş dönemi yani hamileliğin ilk bulguları ele alınmaktadır.
Gebelik ne zaman başlar?

Gebelik; yumurtalıklardan atılan yumurtanın (ovum), erkekten gelen spermle döllenmesi sonucu oluşan embriyonun gelişimi ile birlikte annede oluşan değişikliklerin tümünü kapsayan bir süreçtir.

Rahim içindeki bebeğe; 8. haftaya kadar “embriyo”, 8.haftadan doğuma kadar ise “fetus” adı verilir.

Yine, 8. hafta sonuna kadar olan döneme “embriyonik dönem”, bu tarihten doğuma kadarki dönemeyse “fetal dönem” denir.

Gebelik sürecindeki bu değişiklikler, annenin yalnızca iç genital sistemi ile sınırlı kalmayıp; tüm gastro-intestinal sistemini, iskelet-kas sistemini, üriner sistemini, endokrin sistemini, kardiovasküler sistemini, merkezi ve periferik sinir sistemini, solunum sistemini, meme ve süt kanallarını, kan biyokimyası ve hemodinamik yapıyı önemli ölçüde etkiler.
Normal bir gebelik kaç gün sürer?
Pratikte normal bir gebelik sürecinin, son adet tahinden itibaren 40 hafta (280 gün) ve ovulasyondan (yumurtlamadan) itibaren 38 hafta sürdüğü düşünülerek hesap yapılsa da, tüm gebeliklerin ancak %5’i tam olarak bu süre sonunda doğumla sonuçlanır.

Bebeğinizin tahmini doğum tarihini hesaplayabilirsiniz…
Tahmini doğum tarihi; son adet tarihini kesin olarak bilen, hamilelik öncesi adetleri düzenli olan ve hamile kalmadan hemen önce doğum kontrol hapı kullanmamış olan gebelerin son adet tarihlerine göre hesaplanabilir.

“Son Adet Tarihi (SAT)”, her zaman için son görülen adetin ilk günüdür. Hesaplamadaki kolaylığı ve netliği nedeniyle ay olarak belirtme yerine gebelikte hafta hesabı yapmaktayız.

“Nagele yöntemi” adını verdiğimiz metot ile, son adet tarihini kesin olarak bilen bir hastada bu tarihe “gün kısmına 7 eklenmesi ve ay kısmından 3 çıkartılması” ile tahmini doğum tarihi hesaplanabilir.

Gebelik haftanızı otomatik hesaplayıcımız ile hesaplayabilirsiniz >>>

38 hafta ile 42 hafta arası doğan bebekler normal kabul edilirken 38 haftadan önce doğanlar preterm, 42 haftadan sonra doğanlar postterm (sürmatür, gün aşımı) olarak adlandırılır.

Prematürite ise bebeğin yaşını değil gelişimini anlatan bir ifadedir. Örneğin 36 haftalık doğan bir bebek preterm olmasına yani erken doğmasına rağmen eğer akciğer gelişimini tamamlamış ise prematür değildir.

Gün aşımına uğrayan gebeliklerde de bebeği bazı riskler bekler ve doğum 42. haftadan sonra daha fazla ertelenmemelidir.

Gebeliğin erken bulguları nelerdir?
Gebeliğin en önemli bulgusu adet gecikmesidir. Ancak her adet gecikmesi (adet retardı) gebelik anlamına gelmez.

Yaşam tarzındaki herhangi bir değişiklik, çeşitli rahatsızlıklar, diyet, iklim, stres ve depresyon şeklindeki psikolojik durum değişiklikleri gibi pek çok faktör adet gecikmesine neden olabilir.

Gebeliği düşündüren bulgular
1. Adet gecikmesi
2. Ağızda tat değişikliği
3. Bulantı & Kusma
4. Memelerde dolgunluk ve hassasiyet
5. Halsizlik
6. Sık idrara çıkma
7. Karında büyüme

Gebeliğin olası bulguları
1. Gebelik testleri
2. Rahimin (uterus) büyümesi

Gebeliğin kesin bulguları
1. Bebeğin kalp atımlarının duyulması
2. Bebek hareketlerinin hissedilmesi
3. Ultrason incelemesi (Gebelik ultrasonografisi)

gebelik testi, hamilelik belirtisi, idrarda gebelik testi

Prediktör testlerinin güvenirlilik oranı nedir?
Yapılan çalışmalarda idrarda gebelik testinin duyarlılığının (saptama oranının) % 90 olduğu görülmüştür. % 10 olguda ise embrio daha henüz rahme bile yerleşmemiş olduğundan test yanlış negatif sonuç vermektedir.

Adet gecikmesinden yedi gün sonra bu testlerdeki var olan gebeliği saptama şansı ise % 97’lere çıkmaktadır.

Bu nedenle adet gecikmesini izleyen 1-2 günde testinizi yaptıysanız ve sonucunuz negatif çıktıysa, adet görmediğiniz takdirde testinizi mutlaka 1 hafta sonra yeniden yapmanızda fayda olacaktır.

İdrarınızı bir süre tuttuktan sonra testinizi yapınız…
Bir süre idrarınızı tutarak testinizi yapmanız yanılma şansınızı azaltacaktır. Çünkü idrar tutmanız ile birlikte mesanede biriken HCG hormon düzeyi artmaktadır.

Testi yaptığınız gün ne kadar geçse idrar tutmanız gereken süre o kadar azdır. Örneğin beklediğiniz adet kanaması 1 hafta geçmiş ise idrar tutmadan herhangi bir zamanda testi yapabilirsiniz. Öte yandan adet kanamasını beklediğiniz gündeyseniz ya da adet kanamanız 1-2 gün geciktiyse bu durumda 4 saat idrar yapmayıp daha sonra testi yapmanızda fayda olacaktır.

Yine aynı mantıkla sabah kalktığınızda ilk idrarınızdan testinizi yapmanız en uygun zaman olacaktır.

Test nasıl yapılır?
Eczanelerde satılan değişik markalardaki hamilelik testleri birbirinden farklıdır. Bu nedenle öncelikle kullandığınız testin prospektüsünü dikkatlice okuyunuz.

gebelik testi, hamilelik belirtisi, idrarda gebelik testi
Genelde idrar testlerinde üç tane pencere bulunur. Bunlardan birine idrar örneği damlatılırken yan yana bulunan iki pencereye bakılarak test yorumlanır. Bu pencerelerden birisi testin doğru şekilde yapılıp yapılmadığınız gösterir (kontrol penceresi). Diğer pencere ise pozitif ya da negatif sonucu verir. (Yanda- pozitif gebelik testi)
Pozitif sonuç varlığında bu penceresinde ya bir çizgi ya da artı işareti çıkar. Sonuç penceresindeki çizginin renginin açık ya da koyu olması anlamını değiştirmez. Bu her durumda pozitif sonuç demektir. Açık çizgi genelde erken dönemde başlamış olan bir gebeliğin varlığına işaret etmektedir.

Bazı testlerde ise sonuç penceresinde artı ya da eksi işareti belirir. Artı pozitif sonucu yani gebeliği, eksi ise gebelik olmadığını gösterir.

Gebelik testinin sonucu okunurken testin kullanma kılavuzunda belirtilen zaman süresince beklenmelidir. Bazı durumlarda test negatif olmasına rağmen bir süre daha beklendiğinde hafif bir çizgi ortaya çıkabilir. Bu şüpheli sonucu belirtir. Ya hamile olmanıza rağmen hCG değeri testin saptayabileceği düzeylere ulaşmamıştır ya da hamile değilsinizdir; ancak test reaksiyon vermektedir. Her iki durumda da testin 1-2 gün sonra tekrar edilmesi ya da kanda gebelik testi yapılması uygundur. İdeal olan tutum testin kullanma kılavuzunda belirtilen zaman sonrasında sonucu yorumlamaktır.

Ne zaman test yanlış sonuç verir?
Gebe olunduğu halde gebelik yokmuş gibi testin “yanlış negatif” sonuç vermesinin en büyük nedeni testin duyarlılığın az olmasıdır. Yani, çok erken dönemdeki bir gebeliğin salgıladığı hormon düzeyini testin saptayamamasıdır Testin gününden önce yapılması buradaki en önemli faktördür. Testin bozuk ya da son kullanım tarihinin geçmiş olması da bir diğer etkenlerdir.

Gebelik olmadığı halde gebelik varmış gibi testin “yanlış pozitif” sonuçlar ise daha nadir görülür. Bu gibi durumlarda bazen idrardaki -LH hormonu gibi- başka bir hormona çapraz reaksiyon gelişebilir. Bir başka neden de kimyasal gebeliklerdir. Bu durumda çok erken dönemde test pozitif çıkmasına rağmen daha sonra klinik olarak gebelik fark edilemeden embrio canlılığını yitirir ve kan hCG değerleri düşmeye başlar.

Kısırlık tedavilerinde kullanılan HCG iğneleri de kanda gebelik testinin pozitif çıkmasına neden olmaktadır. HCG enjeksiyonundan sonraki 3 gün içinde kanda gebelik testinin bakılması önerilmez.

Yine, tüp bebek tedavilerinde embriyo transferinden sonra en erken 12. günde kanda gebelik testinin yapılması önerilir. Çünkü rahim içine yuvalanacak olan embrio bu dönemden sonra HCG hormonu üretmeye başlamaktadır.

Testin hatalı pozitif sonuç vermesi oldukça ender görülür. Bu nedenle test pozitifse “büyük olasılıkla gebelik var denilebilirken”, test negatif ise “kesin olarak gebelik yok denilemez”.

Bazen gebelikten kesin emin olabilmek, haftasını belirlemek ve gebeliğin rahim içinde mi yoksa dışında mı yerleştiğini görmek için ultrasonografik tetkik çok daha önemlidir.

İlaç kullanımı gebelik testlerini etkiler mi?
HCG hormonu içeren iğneler haricinde kullanılan kısırlık (infertilite) ilaçları, antibiyotikler, ağrı kesiciler, ateş düşürücü ilaçlar, sigara veya alkol tüketimi gibi hiçbir madde kanda veya idrarda yapılan gebelik testlerinin sonucunu etkilememektedir.

Gebelik süresince adet görülür mü?
Hayır. Bize en sık sorulan sorulardan birisi de normal bir şekilde adet (mens, regl) gören bir kadının “gebelik olasılığının bulunup bulunmadığı”dır. Aylık olarak adet gören bir kadının hamile olma olasılığı teorik olarak bulunmamaktadır.

Bir kadın için en kolay ve en ekonomik gebelik testi kendisinin “adeti” dir. Bu nedenle adet gören bir kadın gebe değildir, diğer bir deyişle gebelik testi negatif yani menfi’dir.

Bu durumun tek istisnası ise gebelik döneminde görülen ve bir düşük tehdidi bulgusu olan gebelik kanamalarıdır (abortus imminens, düşük tehdidi). Bu şekilde kişi gebe olduğu halde düşük tehdidine bağlı kanamalar geçirmekte ve hamile olduğunun farkında olmayıp bu kanamaları kendi adeti zannedebilmektedir.

“İddet Müddeti” Nedir?
Normalde evli bir kadın eşinden boşandıktan sonra başka bir eş ile evlenecekse hukuken 9 ay kadar süreyle beklemesi gereklidir. Böylelikle boşanmadan önce gebe olmadığını ispat etmiş olmaktadır.

Ancak yeni br evlilik için 9 ay süreyle beklemek istemeyen bir kadın mahkemeye başvurarak iddet süresinin kaldırılmasını talep edebilir.

Mahkeme kararı ile yetkili devlet hastanesine sevk edilen kadına yapılan jinekolojik muayene, ultrason tetkiki ve kanda gebelik testleri gibi yöntemlerle “gebe olmadığını bildirir” raporun uzman hekim tarafından düzenlenmesi sonucunda iddet müddeti kaldırılabilir. Böylelikle kadın, yeni bir remi evlilik için kanuni bekleme süresinden kurtulmuş olur.